گربه ایرانی ، نماد اصالت ایرانی + ویدیو

04 خرداد 1391, ارسال شده توسط: saeedseery

بدون شک محبوب ترین گربه جهان ، گربه ایرانی است. زیبایی و اصالت این گربه در سرتاسر جهان شناخته شده است.صدای آرام و ملودی وار پرشین دلپذیر است و با چشمان درشت و نافذ و نگاه تأثیرگذار با افراد ارتباط برقرار می کند و می تواند حیوان خانگی مناسبی برای هر فردی در هر رده سنی باشد. وت پارس شما را به ادامه مطلب دعوت می کند.

گربه‌های اصیل ایرانی امروزی، از نظر طول موها، رنگ و آناتومی از شباهت کمتری نسبت به همنوعان نخستین خود برخوردارند. این پدیده حاصل سالها کوشش پی‌گیر در جفت کشی انتخابی این موجودات است. اگر می توانستیم به زمان‌های پیش برگردیم، متوجه می شدیم که گربه‌های مو بلند از ایران به اروپا، به‌ویژه فرانسه، جایی که مورد توجه زیاد مردم قرار می گرفتند، برده می‌شدند. طبیعی‌دان فرانسوی Comet de Buffon کتاب Historie Naturelle خود را در سال ۱۷۵۶ میلادی نوشت. او در کتاب خود، به متنی از سدهٔ ۱۶ میلادی که به وسیله یک جهانگرد ایتالیایی به نام Pierto della vella نوشته شده، اشاره کرده است. این جهانگرد، گربه‌های مو بلند آن روز را توصیف کرده و بر این نکته تأکید نموده که آنها از منطقه‌ای در شمال ایران به نام خراسان آمده‌اند. او گفته آنها نژادی هستند با موهای بلند، نرم و شبیه ابریشم، مخصوصاً در قسمت دم. او همچنین آنها را به رنگ یک دست خاکستری تشریح کرده است که در بخش سر، کمی تیره تر بودند. از ویژگی دیگر این گربه‌ها، اهلی بودن آنها بوده است. Buffon ذکر کرده که جدا از رنگ، این نژاد دقیقاً مشابه نژادهایی بوده که در فرانسه Angora شناخته می شود.

نژاد Angora نژادی بوده که در زمانهای کهن‌تر به سفیدی رنگ مشهور بوده است، ولی در واقعیت آنها رنگ‌های مختلفی داشته اند. با این حال رنگ سفید آنها که نزد اشراف زاده‌های فرانسوی و اروپایی نگهداری می شدند، از محبوبیت بیشتری برخوردار بوده است. نژاد Angora بومی کشور ترکیه بوده است. دیپلمات پرآوازه فرانسوی Cardinal Richelieu که در سال ۱۶۴۲ میلادی از دنیا رفت، از دوستداران فوق العاده گربه‌ها بوده است. شگفت این که او درست در زمانی می زیست که کلیسا خود از بزرگترین دشمنان گربه‌ها بوده و به دستور آنها، گربه‌ها را از بالای برج‌ها پایین می انداختند، می سوزاندند و از راه‌های مختلف با بی رحمی با آنان رفتار می کردند. Richelieu صاحب یک Chat Angora به نان Lucifer به رنگ سیاه بوده است. به نظر می رسد که در آن روزگار بیشتر موضوع این بوده که چه کسی صاحب گربه است. در واقع وضعیت صاحب گربه تعیین کننده این موضوع بوده که آیا گربه‌ها دارای روحی پاک، یا همنشین و هم قدم شیطان اند.

به همین ترتیب شاید می بینید در اروپا در قرن ۱۹ میلادی، گربه‌های مو بلند را بنابر میل صاحبان آنها گربه ایرانی یا Angora می نامیدند و این حقیقت که تفاوت‌های کوچکی چه از نظر موها و چه استخوان بندی بین این دو نزاد شبیه به هم ولی مختلف وجود داشته، مورد توجه واقع نشده است  Harrison Weir. انگلیسی که از او به عنوان پدر نگهداری از گربه‌های خانگی یاد می‌شود، در اواخر قرن ۱۹ میلادی گفته که گربه ای دو رگه زیادی به عنوان نژاد روسی ، Angoran یا نژادهای ایرانی به فروش می رسیدند که این نکته به روشنی نشان می دهد که او به تفاوت میان گونه‌های ایرانی و Angoran واقف بوده است. مشاهده تابلوهای نقاشی از گربه هایی که به همراه صاحبان خود در طول قرن ۱۸ میلادی به تصویر کشیده شده اند، تصویر واضحی از ظاهر گونه اصیل گربه ایرانی به ما می دهد و آنها خیلی شبیه  Angora‌های امروزی بوده اند. این بدین معنی است که آنها یک سر عادی گربه مانند با پوزه ای که به طور آشکار كوه مانند است، دارند. آنها استخوان بندی خوبی داشتند ولی نه خیلی حجیم. موها خیلی بلند و ابریشمی، نه بیش از اندازه فشرده و نه پشم مانند بوده اند. در سال ۱۹۶۸ میلادی Chas Ross گفته جالبی را در کتاب Book Of Cats راجع به گربه‌های ایرانی ذکر می کند. با وجود این که او همانند Buffon که در ۱۰۰ سال قبل از خود رنگ گربه‌های ایرانی را خاکستری می دانسته، ولی بر این نکته نیز تأکید می کرده که نژاد گربه ایرانی موهای بسیار بلند و ابریشمی، شاید بیش از نژاد Angora داشته اند. او ادامه می دهد آنها بی اندازه آرام و ملایم از لحاظ رفتاری بوده و احتمالاً یکی از زیباترین این گونه بوده اند. به نظر می رسد که در آن دوران رنگ آنها، نه استخوان بندی آنها معیار اصلی افتراق بین گربه‌های اصیل ایرانی و گربه Angoran بوده است. در هر صورت در آن زمان هیچ انجمنی برای گربه‌ها، هیچ کتابی برای جفت انداختن آنها و هیچ شجره نامه ای برای ارزشیابی آنها وجود نداشته است. اگر شخصی ادعا می کرده که دارای یک گربه ایرانی یا Angoran است، هیچ کسی واقعاً نمی توانست خلاف ادعای او را ثابت کند (غیر از طریق رنگ آنها)، زیرا هیچ استاندارد و هیچ راهی برای نفی چنین گفته ای وجود نداشته است.

تاريخچه گربه ایرانی

امروزه بیش از 100 نژاد گربه شناخته شده، اگرچه بیشتر گربه ها دورگه می باشند. گربه ها را می توان در دو گروه کلی مو کوتاه و مو بلند تقسیم بندی کرد. گربه های مو بلند از قرن 16 میلادی وارد اروپا شده اند. در طبیعت هیچ گربه وحشی مو بلندی وجود ندارد و حدس می زنند این یک جهش ژنتیکی در گربه مو کوتاه است که تحت تاثیر آب و هوای سرد ایران و ترکیه قرار گرفته‌است.  اولین گربه های مو بلند با نام آنگورا (Angora) در شهر آنکارای ترکیه یافت شده اند، اما منشأ گربه های مو بلند ایرانی امروزی (Persian) سرزمین پرشیا یا ایران می باشد. اولین اجداد ثبت شده گربه های پرشین در سال 1620 میلادی از ایران به ایتالیا و از ترکیه به فرانسه فرستاده شدند که از آن جا به انگلیس هم رسیدند. در سال 1800 ادعا می شد که ژن مسئول بلندی موی این گربه از طریق هیبریداسیون با گربه پالاس  بوجود آمده است اما انجام پژوهش ها در اوایل 1900 این نظریه را رد کرد. گربه های پرشین با گربه های آنگورا آمیزش داده شدند. اجداد پرشین از لحاظ جنس پوشش و کشیدگی پوزه و بینی با نسل امروز تفاوت زیادی دارند. صدها سال تولید نسل انتخابی توسط پرورش دهندگان این نژاد، منجر به تولید گربه های پرشین با پاهای کوتاه تر و همچنین پوزه های کوتاه تر شده است.

پرشین نخستین بار توسط جامعه طرفداران گربه در سال 1871 همزمان با شروع کار جامعه ثبت شده است.عکس های ثبت شده نشان می دهد که پرشین تا دهه 1960 در ظاهر با پرشین های بعد از دهه 1980 متفاوت بوده اند.

اجداد پرشین (Traditional doll-faced) نسبت به گربه های پرشین امروزی (Modern flat-faced) صورت متناسب تری داشته و پوزه آن ها جلوتر از چشم ها قرار گرفته است، اما ظاهر آن ها در کل مثل پرشین های امروزی گرد و مسطح می باشد.به هر حال استاندارد این نژاد بعد از دهه 1980 تقریبا ثابت مانده است. استاندارد های نژاد پرشین در سال 2007 اصلاح شده و بدین قرار است: این گربه ها بدن کوتاه، پاهای کوتاه و ضخیم،گردن کوتاه و محکم، سر گرد و مسطح با چشم های درشت گرد، بینی کوچک، پوزه پهن و گوش های گرد و کوچکی دارند. پوشش بدن آن ها بلند و ضخیم و رنگ چشم ها بسته به رنگ پوشش متفاوت است.

اولین رنگ های به ثبت رسیده از پرشین در اواسط قرن 19 قهوه ای و مشکی بوده است، این آمار در اواخر قرن نوزدهم به 12 رنگ رسید که شامل گربه چین- چیلا (Chinchilla) نیز می شد. امروزه ما شاهد 60 رنگ متنوع در این نژاد زیبای ایرانی هستیم که به هفت دسته کلی تقسیم  می شوند:

·         پرشین با رنگ های خالص (Solid color division)

·         پرشین نقره ای و طلایی (Silver & Golden division)

·         پرشین دودی و سایه دار (Shaded & Smoke division)

·         دسته تبی (Tabby division)

·         پرشین دو رنگ (Bicolor division)

·         دسته هیمالیایی(Himalayan division)

·         Particolor division


محبوبيت گربه ايراني

گربه پرشین محبوب ترین نژاد گربه در ایالات متحده است.  در بریتانیا اما روند محبوبیت گربه ایرانی به مرور پایین آمده و از رتبه نخست در سال ۱۹۸۸ به رتبه پنجم در سال ۲۰۰۸ رسیده است. این داده‌ها البته مربوط به گربه‌های ثبت شده و شناسنامه‌دار هستند. تصاویر گربه‌های ایرانی در بسیاری از کتابهای علمی و تاریخی، نقاشی‌ها، عکس‌ها و حتی تمبرهای باخترزمین دیده می‌شود . در ایالات متحده، گربه‌های‌ ایرانی، محبوب‌ترین نوع گربه برای دوستداران نگهداری گربه است . حتی تمبرهای پستی فراوانی در این کشور با تصویر گربه‌های ایرانی به چاپ رسیده است.  آرم موزه الماس در آمستردام هم یک گربه ایرانی سپید است که تاجی از الماس بر سر گذاشته است. در امریکا تلاش بر این بود که پرشین نقره ای را به عنوان یک نژاد جدا به نام استرلینگ معرفی کنند اما این نظریه پذیرفته نشد و گربه های مو بلند نقره ای و طلایی از سوی CFA به صورت اختصاصی تحت عنوان چین چیلای نقره ای و نقره ای سایه دار و چین چیلای طلایی و طلایی سایه دار در تقسیم بندی پرشین معرفی شدند.

در افریقا تلاش برای جدا کردن نژاد، موفق تر بوده و   SA CatCouncil توانست چین چیلای نژاد خالص را به عنوان چین چیلای مو بلند ثبت کند. در گذشته تصور می‌شد این گربه از نسل گربه‌های وحشی آفریقایی باشد اما این نظریه نیز امروزه رد شده‌است. ظاهر این گربه به این صورت که اکنون هست نبوده و ظاهر الان این گربه حاصل صدها سال نژاد پروری اروپائیان بوده و در واقع نسل کنونی این گربه‌ها بسیار زیباتر از نسل گذشته آنهاست. پوزه چین چیلای مو بلند کمی بلند تر از پرشین است، بنابراین نسبت به پرشین راحت تر نفس می کشد و جریان بیش از حد اشک ندارد. ر خود ایران ولی کمتر کسی از شهرت جهانی گربه‌های ایرانی با خبر است.

ويژگی ها

پرشین با موهای بلند و شکل خاص صورت خود در شمار محبوب ترین نژاد های گربه قرار دارد. شخصیت دوست داشتنی و مهربان آن ها در اولین برخورد باعث آرامش ساکنین خانه می شود، این گربه ها اغلب به محیط امن و آرام خانه نیاز دارند و به آن عادت می کنند، می توانند به راحتی با خشونت سایرین کنار بیایند. شخصیت آرام و  بی تحرک آن ها به توجه زیادی از سوی صاحبانشان نیاز ندارد ولی از توجه دیگران لذت می برند.

صدای آرام و ملودی وار پرشین دلپذیر است و با چشمان درشت و نافذ و نگاه تأثیرگذار با افراد ارتباط برقرار می کند و می تواند حیوان خانگی مناسبی برای هر فردی در هر رده سنی باشد.

آنها ترجیح می دهند پاهایشان محکم روی زمین باشد تا بالا و پایین بپرند. بازیگوش هستند ولی زیاد تقلا نمی کنند، بیشتر دوست دارند روی صندلی یا لبه پنجره مورد علاقه خود دراز بکشند. نگهداری داخل خانه آن ها را از ابتلا به بیماری و انتقال انگل محافظت می کند.

یک گربه ایرانی اصیل موهایی پر پشت دارد. دارای پاهایی کوتاه یک سر بزرگ و پهن همراه با گوش‌ها و چشم‌هایی جدا و دور از هم و یک دهان کوچک است. چشم‌های آنها بسیار حساس است و صاحب این گربه باید هر روز دست‌کم یک بار آنها را تمیز کند. حالت بینی و دهان کوچک آنها باعث می‌شود گرد و غبار به آن جذب شود و نفس کشیدن را برای او سخت کند. همچنین این گربه به خاطر موهای بلندش باید هر روز پاکیزه، موهایش شسته و شانه زده شود.

یکی از دلایل شهرت این نژاد کوتاه بودن پوزه است که با گذشت زمان این ترکیب شدت یافته و پوزه کاملاً مسطح شده است، بنابراین پرشین های قدیمی در کل سالم تر بودند. نژاد پرشین به دلیل نوع ساختار جمجمه که مشابه Pekingese است مستعد ابتلا به مشکلات تنفسی و بیماری های مرتبط با سینوس ها و جریان بیش از حد اشک می باشند.

جریان  بیش از حد اشک  در هر نژاد  گربه می تواند رخ دهد ولی در گربه های پرشین به علت مسطح بودن صورت و نقص زه کشی مجرای اشکی رخ می دهد. علایم آن شامل ترشحات آبکی در یک یا هر دو چشم، آثار اشک زیر چشم و نزدیک بینی، تجمع ترشحات خشک شده روی لبه پلک و زخم و آزردگی پوست زیر چشم و نزدیک بینی است.چشم های درشت این نژاد همیشه مرطوب است و اطراف چشم ها حداقل روزی یک بار باید تمیز شوند.

سایر مشکلات این نژاد شامل تنگ بودن سوراخ های بینی، برگشتگی پلک به داخل (entropion)، درست قرار نگرفتن دندان ها روی هم (dentalmalocclusion)، بیرون زدگی پلک سوم  cherry eye و seborrhea oleosa است.

عدم مراقبت كافی

یکی از مشکلات عمده پرشین به علت عدم مراقبت کافی از موهای بلند می تواند آلودگی به کک باشد، به دلیل داشتن موهای بلند به راحتی آلوده می شوند و به سختی از آن رهایی پیدا می کنند. مراقبت و شانه کردن مداوم موها به منظور پیشگیری از بیماری پیشنهاد می شود.

تعدادی بیماری ژنتیکی ارثی هم بین گربه های پرشین رواج دارد، یکی از این بیماری ها آتروفی پیشرونده شبکیه (PRA) است که منجر به کوری می شود و در سایر پستانداران و انسان هم دیده می شود.

یکی دیگر از بیماری های ژنتیکی مرتبط با این نژاد کلیه پلی کیستیک (PKD) است که ژن عامل آن یک ژن غالب اتوزومال می باشد و تخمین زده شده بیش از ٪37 گربه های پرشین مبتلا به این بیماری هستند، PKD در٪50 موارد ارثی است.

روند پیشرفت بیماری کند است و به طور میانگین خود را تا سن 7 سالگی نشان می دهد، کیست ها از زمان تولد در کلیه ها وجود دارند و در سال های اولیه زندگی خود را نشان می دهند. در نهایت بیماری منجر به بزرگ شدن و نقص عملکردی کلیه می شود.

نشانه های بیماری شامل علایم عمومی از قبیل دپرسیون، عدم وجود اشتها، عطش زیاد، تکرر ادرار و کاهش وزن می باشد.

رنگ

تمامی انواع پرشین از یک استاندارد فیزیکی واحد پیروی می کنند و تنها تمایز آن ها در رنگ پوشش و رنگ چشم است.

دسته پرشین های با رنگ خالص

رنگ پوشش این دسته از پرشین ها باید از ریشه تا نوک آن یک  دست باشد و سایه  یا الگوی رنگی نداشته باشند. نوع آبی خالص پوشش آبی-نقره ای کمرنگی دارد که در نور طبیعی زیباترین نوع رنگ است. سایر رنگ های این دسته شامل سیاه، سفید، شیری، شکلاتی و یاسی است که دو رنگ اخیر طی آمیزش نژاد پرشین و هیمالیایی بوجود آمده و به ندرت دیده می‌شوند.

گربه های سفید 3 نوع رنگ چشم دارند: مسی، آبی و دسته آخر ترکیب عجیبی از یک چشم آبی و یک چشم مسی دارند. سایر گربه های این دسته همگی چشم های مسی رنگ دارند.

2.  دسته پرشین های نقره ای و طلایی

این دسته شامل چین چیلا، گربه های طلایی و نقره- ای سایه دار است. سال ها پیش پرورش دهندگان گربه  ایرانی  به  این  نتیجه رسیدند که ژن های پنهانی در چین چیلا وجود دارد که باعث پیدایش پرشین طلایی ونقره ای شده است.

چین چیلا، گربه سفید درخشان با نقاط سیاه پراکنده روی بدن و به صورت واضح روی صورت، دم و پاها  می باشد. سایه های ناشی از این نقاط به صورت یک لایه تیره روی پشت و گاهی پهلوها دیده می شود.

گربه های طلایی از نوع چین چیلا یا سایه دار هستند، رنگ زمینه پوشش آن ها کرم گرم است که نقاط مشکی روی آن دیده می شود. نوع نقره ای به عنوان ظریف ترین نوع پرشین مورد توجه است. در این دسته رنگ چشم گربه ها سبز یا سبز- آبی با حاشیه سیاه است.

3.  دسته پرشین های دودی و سایه دار

دسته سایه دار شامل کامیوهای سایه دار و صدفی  (shell and shaded cameos) هستند که پوشش زیرین آن ها سفید است و روی موها می تواند به رنگ قرمز یا کرم باشد. پرشین دودی عجیب ترین و جذاب ترین الگوی رنگی را در این نژاد دارد. اعتقاد بر این است که این نوع حاصل آمیزش چین چیلا و پرشین سیاه است. پرشین دودی شش رنگ متفاوت دارد: سیاه، آبی، کرمی، کامیو (قرمز)، smoke tortoiseshell و آبی- کرم دودی.

پرشین دودی ظاهراً شبیه پرشین های با رنگ خالص هستند ولی هنگام حرکت زمانی که موها از هم باز  می شوند، در یک لحظه کوتاه متوجه می شویم که پوشش زیرین سفید است، همه گربه های این دسته یک حلقه موی سفید رنگ اطراف گردن و گوش دارند. این تعادل کامل و بی نقص بین پوشش زیرین و رویی موقتی است و فقط 6 تا 8 هفته در سال به این صورت دیده می شود. چشم های مسی رنگ این گربه ها مانند ذغال های گداخته در میان دود می درخشد.

4.  دسته تبی

تبی سر زنده ترین دسته از گربه های پرشین است.

این دسته از پرشین سه الگوی رنگی دارد:کلاسیک، راه راه و خال دار،گربه های با الگوی خال دار می توانند الگوی کلاسیک را توأم با خال های قرمز نشان دهند. در الگوی کلاسیک اشکال دایره شکل روی پهلوها دیده می شود، در صورتی که بدن تبی در  الگوی  راه راه  توسط  خطوط  باریک احاطه شده است.

الگوها و نقوش روی بدن این گربه ها جذاب است و نقوش روی صورت این جذابیت را افزایش می دهد. این گربه ها عمدتاً جذاب و اجتماعی هستند. رنگ های شناخته شده از این دسته شامل نقره ای، آبی- نقره ای، آبی، قرمز، قهوه ای، کرمی و cameo است. تبی های قرمز، کرمی و کامیو الگوی خال دار ندارند. همه تبی ها چشم های مسی رنگ دارند به جز واریته نقره ای که  چشم های  سبز رنگ یا عسلی دارند.

5. Particolor Division

پرشین در این دسته می تواند 4 رنگ مختلف داشته باشد:Tortoiseshell، آبی - کرم، یاسی-کرم و شکلاتی توأم با Tortoiseshell.

Tortoiseshell گربه سیاه رنگی است که خال های بزرگ قرمز رنگ روی بدن خود دارد. هر 4 رنگ در این دسته چشم های مسی دارند.

6.  دسته پرشین های دورنگ

این دسته شامل انواع کالیکوها (Calico)، دو رنگ ها، سفید و دودی، سفید و تبی است.

کالیکو پوشش سفید رنگی دارد که به وسیله خال های رنگی پراکنده پوشیده شده است. انواع کالیکو شامل کالیکو با خال های قرمز و سیاه،کالیکوی آبی وکرم، کالیکوی یاسی با خال های یاسی و کرم و کالیکوی شکلاتی با خال های شکلاتی و قرمز است. الگوی استاندارد اولیه در این دسته یک گربه سفید است با رنگ هایی محدود به سر و دست و پا که حداکثر دو لکه رنگی روی بدن داشته باشد.

پرشین دو رنگ مخلوطی از سفید و یکی از رنگ های سیاه،آبی،قرمز،کرمی،شکلاتی، یاسی می باشد. رنگ سفید در نواحی پا، پنجه ها، پهلوها، قفسه سینه و پوزه دیده می شود.همه انواع در این دسته چشم های مسی دارند به جز نوع سفید و تبی نقره ای که ممکن است چشم های عسلی یا سبز رنگ داشته باشند.

7.  دسته پرشین های هیمالیایی

گربه های هیمالیایی جزء محبوب ترین پرشین ها محسوب می شوند و حاصل آمیزش پرشین آبی و نژاد سیامی هستند، هدف از این آمیزش ایجاد گربه ای با نقاط رنگی مشابه سیامی و فرم بدنی پرشین بود. این نوع بعد از چند نسل آمیزش به عنوان یکی از واریته های رنگی پرشین پذیرفته شد.

رنگ های این نوع شامل شکلاتی، یاسی، آبی، قرمز، کرم، آبی- کرم، یاسی- کرم  و غیره می باشد.رنگ ها محدود به صورت و دست و پا می شود و بدن طیفی از سایه سفید تا حنایی دارد. همه گربه های هیمالیایی باید چشم های آبی داشته باشند، هر رنگ دیگری به جز آبی نشان دهنده عدم کیفیت و خالص نبودن نژاد است.

نگهداری

گربه‌های ایرانی نیازمند نگهداری ظرافتمندی هستند. به‌دلیل موهای بلندشان باید مرتب حمام برده شده و به دقت خشک شوند. موهایشان باید هر روز شانه شود و چشمان‌شان برای جلوگیری از کبره بستن باید دایما" تمیز شوند. چون پوشش بدن آن ها بلند است، احتیاج به مراقبت مداوم دارند. هر روز حداقل باید 15 دقیقه موها را به وسیله شانه فلزی شانه کرد تا موهای گره خورده از هم باز شوند و از تشکیل گلوله های مویی جلوگیری گردد، به خصوص در نواحی زیر بغل، زیر دم و زیر شکم که امکان گره خوردن مو بیشتر است. حمام به موقع بعد از شانه کردن موها باعث تمیز، سالم و زیبا ماندن پوشش بدن آن ها  می شود، بهتر است گربه های جوان هر روز شستشو شوند.

عمر

عمر این گربه حدود ۱۰ سال است، اما در شرایط خوب تا ۱۹ سال هم می‌رسد. رنگ چشمانشان آبی یا نارنجی یا دو رنگ است البته نوع چشم آبی آنها آمادگی کوری دارد.

ویدیو

این فیلم کوتاه گذری است بر 120 سال از گربه های ایرانی در قاب های مختلف دوریین. در این ویدیو می توانید تغییرات مختلف این موجودات زیبا را در چند دقیقه تماشا کنید.

.....................................

تهیه و تنظیم از سعید سیری

     

نظرات

اولین شخصی باشید که در این مورد نظر می‌دهد
نظرتان را بنویسید توجه: نظرات قبل از انتشار توسط مدیریت تائید خواهند شد.

Secure image